TURA: A·jolo namroro-silroroaniko ra·bana gita 15-gipa Finance Commission-ni ning·o Garo Hills-na Ma·mong Sorkarini chamatgipa krorni kror tangka-paisani project-rangko Nokma-Sani ba Traditional Village Council-ni jakchi ka·atgija ‘contractor’-rangchisa kamrangko ka·atskaengani a·sel contractor-rangoni bang·bataan tikatgimin kamrangko ka·gija gipin kamrangnasa jakkalengani a·sel Utilisation Certificate (UC)-ko mesokna man·jaenba GHADC-ko ra·ongalenga ine a·dok BJP-ni Vice President aro Tura MDC, Bernard N Marak suk ong·gijaniko parakaha.
Marak-ni talatani gita, GHADC-o batanggimin 2021-2022 bilsi jolo 15th Finance Commission-ni ning·o Rural Local Body-rangko janape, kamrangni bidingo Tender nakatahaoba ua kamrangko ‘Contractor’-rangchisa ka·atskaaha. GHADC-ona Ma·mongni chamatgimin krorni kror tangkarangara Garo Hills-ni bako mongsongbate songko-nokko namdap-sildapatna chamatgiminsa ong·achim, jekon Village Council ba Nokmarangni jakchi ka·na nanggiparangsa ong·achim, aro iako dakna batanggimin 2014 bilsio ma·mong sorkari, a·dok sorkari, aro ANVC, ANVC (B) Tripartite Agreement-ko songgigrike soi ka·ani ja·mano 2015-2016 bilsini gisepon kror 100.71 Special Package sokbaaha ine Marak parakaha. Iana agreba Ma·mongoni dingtang dingtang Ministry-oni krorni kror tangkarang sokbaahaoba ia chamatgimin tangkarangko songo-noko namgnina jakkalgija dingtang gipin kamrangnasa Tender on·e lakni lak tangkarangko Contractor-rangchisa ka·atskaenga, jeni bidingon Garo Hills-ni bang·bata contractor-rangan kobor dongjae ia Tender-na dorgasto galrikna chol ong·tokjaha, maina ian ning·joljol badiaba dilgiparangni jakkalronggipa contractor-rangna basee on·gimin kamrang ong·a ineba Marak matnange aganaha.
Ma·mongoni chamatgimin tangkarangko GHADC-o jakkalsretani bidingo aganengon, ia tangkaranga dingtangmancha Tripartite Agreement-o pangchake ‘Rural Local Body-rangna’ ba Nokmarangni jakchi songko-nokko namdapatna chamatgiminsa ong·ani gimin ian contractor-rangni jakchi kam ka·na kragipa ong·ja, aro ia kamrangko contractor-rang kakketket ka·jani a·selo ia somoini bako GHADC aro tender man·e kam ka·na nanggipa contractor-rang chamgimin tangkarangko jakkalani bidingo sakki gri ong·e Utilisation Certificate (UC)-ko mesokna chol ong·jae, sokbanasienggipa 16th Finance-ni somoio Garo Hills-ona kror hajal sokbanasigipa tangkarang dondipatako man·e Rural Local Body-rangni namroro-silrorogni ja·manchaknasienga ine BJP dilgipa suk ong·gijaniko parakaha.
Iandake Tripartite Agreement-o pangchake chamatgimin tangkarangko kragipa bewalo songsalko namdapatna jakkalna ja·manchakengani a·sel GHADC (UC) mesokna man·jahaon Ma·mongoni chamatgimin gong kror ni kror tangkarangko a·dok sorkari ko chalaienggipa dilgiparang ma·sina man·gijagipa kamrangna ba an·tangtangni man·gnina jakkalnaba gnang maina GHADC-ona Ma·mongoni watatgimin tangka sokbaani bidingo aro Tender nakatani bidingo Opposition MDC rangna maming u·iataniko dakrongja, jekon a·palni manderang-onikosa iarangni gimin knasona man·ronga ine Pa Marak taldapataha.
GHADC-ona chamatgimin tangkaranga songo-noko lekka-pora ko tang·doatna, sanna-bananio PHC rangko nambatatna, an·seng-baljoke dongani bidingo nambatatna, re·a-doani bidingo namgipa rama-jal·angko tarie on·na gita aro gipin namdapatna nanganirangko chu·sokate songsalko namroro-silroroatna chamatgimin kror ni kror tangkarangsa ong·a jekon contractor rangni jakchi kam ka·atna kragipa ong·ja indiba Village Council-o dilgiparangni jakchi kam ka·e matchotatna nanggipasa ong·achim ine Pa Marak agan-talatangkuaha.
Ia songgigrike soi ka·anga ja·man ma·mong sorkarini chamatgimin tangkarang ko badiaba dilgipani jakkalronggipa contractor sa kam ka·na seokako man·angahaoba seokako man·gipa contractor rang kam matchotgija bang·bea tangkarangko jakkalaniko u·ina man·e, chu·sokgija kam ka·gipa contractor rang an·tangtangni ka·anggimin ‘Project’ rangko mesoke on·na man·jaode daito donggipa contractor-rangni kosako badi ka·anggen ineba Marak mikrakataha.
Marak-ni talatani gita, GHADC-o batanggimin 2021-2022 bilsi jolo 15th Finance Commission-ni ning·o Rural Local Body-rangko janape, kamrangni bidingo Tender nakatahaoba ua kamrangko ‘Contractor’-rangchisa ka·atskaaha. GHADC-ona Ma·mongni chamatgimin krorni kror tangkarangara Garo Hills-ni bako mongsongbate songko-nokko namdap-sildapatna chamatgiminsa ong·achim, jekon Village Council ba Nokmarangni jakchi ka·na nanggiparangsa ong·achim, aro iako dakna batanggimin 2014 bilsio ma·mong sorkari, a·dok sorkari, aro ANVC, ANVC (B) Tripartite Agreement-ko songgigrike soi ka·ani ja·mano 2015-2016 bilsini gisepon kror 100.71 Special Package sokbaaha ine Marak parakaha. Iana agreba Ma·mongoni dingtang dingtang Ministry-oni krorni kror tangkarang sokbaahaoba ia chamatgimin tangkarangko songo-noko namgnina jakkalgija dingtang gipin kamrangnasa Tender on·e lakni lak tangkarangko Contractor-rangchisa ka·atskaenga, jeni bidingon Garo Hills-ni bang·bata contractor-rangan kobor dongjae ia Tender-na dorgasto galrikna chol ong·tokjaha, maina ian ning·joljol badiaba dilgiparangni jakkalronggipa contractor-rangna basee on·gimin kamrang ong·a ineba Marak matnange aganaha.
Ma·mongoni chamatgimin tangkarangko GHADC-o jakkalsretani bidingo aganengon, ia tangkaranga dingtangmancha Tripartite Agreement-o pangchake ‘Rural Local Body-rangna’ ba Nokmarangni jakchi songko-nokko namdapatna chamatgiminsa ong·ani gimin ian contractor-rangni jakchi kam ka·na kragipa ong·ja, aro ia kamrangko contractor-rang kakketket ka·jani a·selo ia somoini bako GHADC aro tender man·e kam ka·na nanggipa contractor-rang chamgimin tangkarangko jakkalani bidingo sakki gri ong·e Utilisation Certificate (UC)-ko mesokna chol ong·jae, sokbanasienggipa 16th Finance-ni somoio Garo Hills-ona kror hajal sokbanasigipa tangkarang dondipatako man·e Rural Local Body-rangni namroro-silrorogni ja·manchaknasienga ine BJP dilgipa suk ong·gijaniko parakaha.
Iandake Tripartite Agreement-o pangchake chamatgimin tangkarangko kragipa bewalo songsalko namdapatna jakkalna ja·manchakengani a·sel GHADC (UC) mesokna man·jahaon Ma·mongoni chamatgimin gong kror ni kror tangkarangko a·dok sorkari ko chalaienggipa dilgiparang ma·sina man·gijagipa kamrangna ba an·tangtangni man·gnina jakkalnaba gnang maina GHADC-ona Ma·mongoni watatgimin tangka sokbaani bidingo aro Tender nakatani bidingo Opposition MDC rangna maming u·iataniko dakrongja, jekon a·palni manderang-onikosa iarangni gimin knasona man·ronga ine Pa Marak taldapataha.
GHADC-ona chamatgimin tangkaranga songo-noko lekka-pora ko tang·doatna, sanna-bananio PHC rangko nambatatna, an·seng-baljoke dongani bidingo nambatatna, re·a-doani bidingo namgipa rama-jal·angko tarie on·na gita aro gipin namdapatna nanganirangko chu·sokate songsalko namroro-silroroatna chamatgimin kror ni kror tangkarangsa ong·a jekon contractor rangni jakchi kam ka·atna kragipa ong·ja indiba Village Council-o dilgiparangni jakchi kam ka·e matchotatna nanggipasa ong·achim ine Pa Marak agan-talatangkuaha.
Ia songgigrike soi ka·anga ja·man ma·mong sorkarini chamatgimin tangkarang ko badiaba dilgipani jakkalronggipa contractor sa kam ka·na seokako man·angahaoba seokako man·gipa contractor rang kam matchotgija bang·bea tangkarangko jakkalaniko u·ina man·e, chu·sokgija kam ka·gipa contractor rang an·tangtangni ka·anggimin ‘Project’ rangko mesoke on·na man·jaode daito donggipa contractor-rangni kosako badi ka·anggen ineba Marak mikrakataha.





